Om een onafgewerkte ruimte, in ruwbouwstaat, af te werken, beperkt de keuze zich meestal tot twee mogelijkheden. U kan de muren (en eventueel plafonds) bepleisteren, maar dat vergt vakkennis die u allicht niet bezit. Bovendien, wie bepleisteren zegt, zegt lange droogtijd. Een andere oplossing, veel sneller en met een veel kortere droogtijd is het tegen de muur (het plafond) bevestigen van gipsplaten; op een onderstructuur of met kleefgips.

Het principe is vrij eenvoudig. Het volstaat een houten of metalen structuur vlak voor of tegen de muur te plaatsen en er gipskartonplaten tegenaan te brengen. Of nog eenvoudiger: breng kleefgips op de muur of op de plaat aan en duw die tegen de muur. Vervolgens nog de voegen tussen de platen dichten met een speciale voegband die bedekt wordt met een afwerkingsgips en klaar is kees. Dat is de theorie. Maar in de praktijk gaat het soms wat minder vlot en stellen zich toch wel wat vragen. Welke gipsplaten moet u kopen? Hoe krijgt u die op de plaats waar de werken moeten uitgevoerd worden? En waar moet u nog meer op letten?

Gipsplaten zijn een heel geschikte oplossing om muren en plafonds te bedekken en zo een nieuwe, vlakke ondergrond te creëren. Ze bestaan uit een kern van gips, aan beide zijden omhuld met karton. Er bestaan ook vochtwerende gipsplaten, geschikt voor een vochtige omgeving (garage, badkamer). Bepaalde gipsplaten, die rechtstreeks op buitenmuren worden aangebracht, zijn uitgerust met warmteweerkaatsende aluminiumdraad. De standaardafmetingen zijn 60 cm en 120 cm x 260 cm. De dikte kan 9,5 mm of 12,5 mm zijn.

Gipsplaten heb je in verschillende diktes van oa 9,5mm en 12,5mm. Er zit natuurlijk verschil in prijs en stevigheid. Maar een ander belangrijk punt is dat bij de 12,5mm plaat je het regelwerk waar je de platen tegenaan schroeft ongeveer 60cm is en bij de 9,5mm platen is dat 40cm.

Wat misschien ook nog wel van invloed kan zijn op de keuze is dat de dikkere platen minder geluid doorlaten. Maar je kan daarvoor ook twee lagen gipsplaat aanbrengen. Verder heb je ook gipsplaten voor vochtige ruimten zoals de badkamer, wc en keuken. Die platen zijn meestal groen van kleur.

Het eerste wat je dus moet doen is het maken van het regelwerk waartegen je de platen aan kan monteren. Afhankelijk van de dikte moet je de regels 40 of 60cm uit elkaar maken.

Gipsplaten kunnen worden bevestigd op verschillende manieren: op een houten of metalen onderstructuur, gelijmd.

Voorbereiding

De staat van de muren

Stel dat de ruimte die we moeten aankleden een zolder is. Met bakstenen muren bijgewerkt met wat mortel of beton en een houten dakstructuur. Het eerste wat u moet doen is de toestand van de ruimte goed inschatten. Zijn de muren vochtig? Vanwaar komt dat vocht? Hoe zal het worden afgevoerd eens de nieuwe wand er staat? Moeten de muren geïsoleerd worden? Met welk soort isolatie? Loopt u geen risico dat u condensatieproblemen veroorzaakt? Is de ruimte wel bereikbaar voor de materialen die erin moeten verwerkt worden? Is de trap niet te smal? Kunnen de gipsplaten misschien door een breed venster binnengebracht worden? Dit onderzoek zal bepalend zijn bij de keuze van de gipskartonplaat die u zal plaatsen (60 cm of 120 cm breed, al dan niet vochtafstotend), bij de keuze van de eventuele isolatie, of u al dan niet een dampscherm moet plaatsen... Het zal u ook duidelijk worden welke werken moeten uitgevoerd worden vooraleer u met de eigenlijke plaatsing van de gipsplaten kan beginnen. Zoals steeds heeft iedere ruimte zijn specifieke kenmerken. Toch is het belangrijk u deze vragen vooraf te stellen, en eventueel een beroep te doen op een vakman om de juiste oplossingen te kiezen.

Opmeten

Eens u de staat van de zolder hebt opgemaakt, moet u berekenen hoeveel materiaal u nodig hebt: het aantal gipskartonplaten dat u moet voorzien (met een veiligheidsmarge voor de verzagingen en ander verlies), het aantal metalen profielen of houten latten en de bevestigingsmiddelen (aangepast aan de onderstructuur uit baksteen, hout...), ofwel de hoeveelheid kleefgips die u nodig zal hebben.

De keus van de materialen

Materiaal Gipskartonplaten

Er zijn verschillende soorten platen te vinden. U hebt de keuze tussen groene platen (waterafstotend ¬ voor vochtige lokalen), bruingrijze platen (de bekendste) en witte platen (voorgeschilderd, wat de toepassing van een eerste grondlaag overbodig maakt en uw ruimte er reeds aangenaam doet uitzien). U vindt die platen ook in verschillende afmetingen. Maak uw keuze in functie van de bereikbaarheid van uw zolder, van de grootte ervan, van de plafondhoogte en van de uiteindelijke bestemming die u eraan wil geven. Vraag uw handelaar in materialen of de doe-het-zelfzaak om de platen te leveren. Dit is een niet onbelangrijk punt, want hoewel één zon plaat niet veel weegt, hebt u er waarschijnlijk heel wat nodig. En al bij al zijn ze toch vrij breekbaar. Een vrachtwagen met kraan bespaart u het zware karwei van het transport en kan soms de platen vlakbij de plaats waar ze moeten aangebracht worden, neerleggen. Meestal zal u ze wel stuk voor stuk ter bestemming moeten brengen.

Platen met isolatie

Indien u tegelijk wil isoleren, kan u kiezen voor platen met een stijve isolatie, die op de binnenzijde is gekleefd. Deze oplossing is geschikt voor muren, op voorwaarde dat die mooi loodrecht en mooi in eenzelfde vlak staan. De plaat plus de isolatie wordt met lijm tegen de muur bevestigd. Er is enige techniek vereist om de panelen mooi gelijk tegen elkaar aan te sluiten en ervoor te zorgen dat hun loodrechte stand behouden blijft. Gipsplaten op een onderstructuur Structuur U kan een metalen structuur plaatsen, type Metal Stud. Die laat toe makkelijk te werken en past zich aan alle vormen, zelfs rondingen aan. Het is ook mogelijk houten kepers te gebruiken die u rechtstreeks op de muur bevestigt. Vergeet niet op geregelde afstand een opening te laten tussen de houten elementen om de lucht toe te laten achter de wand die u maakt, vrij van onder naar boven te circuleren.