Brico - De praktische raadgevingen van Roger

Maak zelf een wijnrek met een houtcombiné

Uitsmetten 1. Met een goede voorbereiding heb je steeds inzicht in wat je doet en wat de volgende stappen van je karwei zijn. Voor je aan de slag gaat met je houtcombiné, is het erg handig om een plannetje te maken van de dingen die je wil maken en van hun afmetingen. Je zult hierdoor snel en efficiënt kunnen werken.

		2. Het eerste wat je moet doen is het hout uitsmetten. Dit betekent dat je de nodige latten uit de ruwe houten balken zaagt. Voor je kan uitsmetten moet je twee dingen doen. De houten balk heeft een zekere dikte, en je moet het zaagblad daarom eerst op een hoogte instellen waardoor die het hout volledig zal doorzagen. Vergeet ook niet om de veiligheidskap over het zaagblad te klappen, zodat die niet bloot komt te liggen.

3. Daarnaast is er ook een geleider waarlangs het hout bij het zagen loopt. De afstand tussen het zaagblad en die geleider stel je zo in dat de balk wordt doorgezaagd op de plaats waar jij dat wil.

		4. Met een duwhout duw je nu de houten balk over het zaagblad. Zo vermijd je dat je met je vingers te dicht bij het ronddraaiende zaagblad komt.

Vlakschaven 5. Vermoedelijk is het hout dat je hebt gezaagd nog erg ruw. Met een houtcombiné kan je hout echter ook aan één kant schaven. Het toestel is immers uitgerust met een gekogellagerde schaafrol, waaraan beitels vastzitten. Plaats het hout dat je wil bewerken tegen de geleider en stel de schaafdiepte in. Duw het hout vervolgens over de schaafmessen. Om een rechte hoek te krijgen draai je de lat een kwartslag, waardoor die met de geschaafde kant langs de geleider loopt. Vergeet niet om bij het schaven de beschermingskap over de ronddraaiende schaafmessen te plaatsen.

		Vandikteschaven 6. Nadat je de tafel voor het vlakschaven hebt opengeklapt, kan je de twee ongeschaafde kanten van het hout schaven met de vandiktebank. Met deze machine schaaf je balken met perfect rechte hoeken precies op de juiste dikte en breedte. Afhankelijk van het aantal messen draait de schaafas 4.000 tot 6.000 keer per minuut.

7. Stel de dikte in waarop je de balk wil schaven.

		8. De vandiktebank heeft een dubbele aandrijfrol. Hierdoor wordt het hout er bij het schaven automatisch doorgetrokken. Toch is het nuttig om ook een steunrol te gebruiken. Die verhindert dat het hout van de vandiktebank valt.

Afkorten 9. De zaagmachine op een houtcombiné heeft een dubbele functie: je kan er niet alleen mee langszagen, maar ook mee afkorten. Hou er rekening mee dat je aan de horizontale latten van je wijnrek nog pennen zal moeten frezen, en zaag ze daarom niet te kort af. Op de geleider zit een aanslag, en die stel je allereerst op de juist lengte in. Naargelang van de dikte van je hout moet je ook het zaagblad hoger of lager instellen. Indien nodig kan je met de afkortzaag ook onder een hoek afkorten (0° - 45°). Je moet daarvoor enkel de gradenindicatie op de loop van de loopwagen instellen.

		10. Vervolgens leg je de lat langs de geleider en kort je die af.

Langgatboren 11. Vooraleer je de pennen van de horizontale latten freest, maak je in de poten van het wijnrek de gleuven waarin die pennen zullen passen. Dergelijke gleuven kan je uitboren met de langgatboor van de houtcombiné. Vooraleer je hieraan begint, markeer je waar je wil boren en stel je met een begrenzer de boordiepte en de zijdelingse slag in. Hierdoor kan de gleuf nooit te lang of te diep worden.

		12. Vervolgens klem je het stuk hout vast, boor je een aantal gaten, en verbind je die tot een mooie gleuf. Je herhaalt dit voor alle plaatsen waarin pennen zullen komen te zitten.

Uitsparingen voor wijnflessen 13. Het wijnrekje heeft vier horizontale latten met ronde uitsparingen, waarop de wijnflessen zullen rusten. Die uitsparingen maak je door tussen twee horizontale latten een stuk afvalhout van dezelfde dikte te plaatsen, en die drie latten vast te klemmen op je werkbank.

		14. Je markeert vervolgens waar de ronde uitsparingen moeten beginnen en je boort die uit met een gatzaag met de gewenste diameter. Het stuk afvalhout is noodzakelijk omdat een gatzaag altijd volledig door hout omringd moet zijn, anders slaat ze weg. Eens je deze stukken hebt, schuur je de zaagrand glad.

Pennen frezen 15. Je kan nu beginnen met pennen aan de horizontale latten te frezen. Vergeet hiervoor niet het cirkelzaagblad onder het oppervlak van het werkblad te laten zaken. Vervolgens schroef je de freeskop omhoog en monteer je er de aangepaste freesmessen op.

		16. Om te weten hoe hoog je de freesmessen moet instellen om de pennen er juist in te frezen, plaats je die precies op de hoogte waar de gleuven in de poten beginnen. Je bepaalt ook tot welke diepte gefreesd moet worden.

17. Vervolgens plaats je de latten in de geleider en je freest er de pennen aan. Hou er rekening mee dat je altijd tegen de richting van de messen in freest. Hiermee vermijd je dat het stuk hout weggekatapulteerd wordt.

		Profielen frezen 18. Voor het houten tafelblad kan je planchetten met tand-en-groef samenlijmen.

19. Sommige houtlijmen zijn al na vijf minuten uitgehard. Je hoeft dus niet lang te wachten om het tafelblad af te werken. Met je houtcombiné kan je aan dit blad ook een mooi profiel frezen. Vervang hiervoor de vlakke freesmessen door profielfreesmessen.

		20. Stel de hoogte en diepte in van de freeskop, en frees een profiel aan alle zijden van de plank.

Het wijnrek monteren en afwerken 21. Met wat houtlijm en een aantal klemmen zet je nu de verschillende onderdelen van je wijnrek in elkaar. Schroeven zijn hierbij niet nodig.

		22. Het blad van het wijnrek maak je vast met deuvels. Je boort hiervoor gaten in de latten waarop het blad zal komen en duwt er centerpunten in.

23. Je legt het blad op de centerpunten en klopt erop met een rubberhamer. Door de centerpunt krijg je een afdruk van waar de deuvels aan de onderkant van het blad moeten komen.

		24. Vervolgens boor je gaten in de onderkant van het blad. Gebruik hiervoor een boorstop om zeker niet door het blad heen te zitten.

25. Met wat lijm duw je de deuvels in de gaten van het houten raamwerk en...

		26. ... klop je er het blad voorzichtig op met een rubberen hamer.

27. Voor de afwerking kan je kiezen voor een laagje kleurvernis. Dit beschermt het rekje ook tegen vuil en vocht.

Veiligheidstips

• Respecteer altijd de voorgeschreven veiligheidsvoorschriften, zoals oorbescherming, veiligheidsbril en eventueel een stofmasker.

• Zorg dat het snijdend materiaal altijd goed geslepen is. Stomp gereedschap kan je machine overbelasten en kan het hout terugslaan.

• Draag lang haar nooit los, en vermijd loszittende kledingstukken. Je loopt het gevaar om daarmee in de machine vast te geraken.

• Zorg dat je altijd goed kan zien wat je doet. Voorzie daarom in je werkplaats een goede niet-verblindende verlichting.

De houtcombiné bedienen

Met een houtcombiné kan je slechts één bewerking tegelijk uitvoeren. Om over te schakelen naar een ander proces, moet je de keuzeschakelaar aan het bedieningspaneel veranderen. Wil je een ander proces beginnen dan moet de machine altijd eerst worden uitgeschakeld met de stopknop.