Om je belichting binnen- en buitenshuis optimaal te kunnen sturen bestaan tegenwoordig tal van snufjes. Denk maar aan de verschillende soorten dimmers, schakelklokken, sensoren en schakelaars op afstandsbediening. In deze reportage beperken we ons tot de dimmers. Daarmee kan je soms zelfs vanuit je luie zetel de lichtsterkte traploos regelen: van stemmig
sfeerlicht tot helder licht om bij te werken. Een eenvoudig exemplaar vervangt de snoerschakelaar van bv. een staande lamp, terwijl je andere dimmers ook in plaats van een gewone schakelaar kan inbouwen om een volledig circuit te regelen.

Stroom uitschakelen

We blijven het eindeloos herhalen, maar het is dan ook levensbelangrijk voor je eigen
veiligheid en die van anderen: vooraleer je aan elektriciteitsklussen begint, moet je steeds de elektrische stroom uitschakelen!

DIMMER VOOR ELEKTRISCHE TRANSFORMATOR

Wil je een verlichtingskring die bediend wordt met slechts 1 schakelaar kunnen regelen met een dimmer? Dan vervang je die schakelaar door een exemplaar als dit.
Ga wel eerst na of je met een enkelpolige (schake aar met 2 aansluitpunten) of een dubbelpolige (met 4 aansluitpunten) schakelaar te maken hebt.
Aangezien deze dimmer ook slechts 2 aansluitpunten heeft, kan die alleen een enkelpolige schakelaar vervangen. Deze draaischakelaar functioneert als een gewone (enkelpolige) schakelaar, met dat verschil dat je de lichtsterkte van de lampen op de aangesloten kring traploos kan regelen dankzij de draaiknop.
Deze dimmer is geschikt om halogeenlampen op laagspanning (12 V) te dimmen, die via een elektronische transformator op het elektriciteitsnet aangesloten zijn. Maar verder kan je die ook gebruiken in combinatie met halogeen- en gloeilampen van 20 tot 250 Wall (230 V).

AANSLUITING

In geval je deze dimmer gebruikt om de lichtsterkte van gloei- of halogeenlampen traploos te regelen sluit je de fasedraad (die kan elke kleur hebben behalve blauw of geel/groen) op zijn plaats op de dimmer aan en verbind je de dimmer via een schakeldraad met de eerste lamp van de parallel geschakelde kring lampen.

MONTAGE

De aangesloten dimmer schroef of klem je vast in de doos waar eerder de schakelaar in bevestigd zat.
Zet dan eerst de draaiknop op het mechanisme vast, bevestig daarna de toetsplaat en ten slotte de afdekplaat.
De bediening is heel eenvoudig: een klik geeft aan wanneer je de verlichting aan- of uitschakelt. Verder regel je de lichtsterkte gewoon door de draaiknop verder of terug te draaien. Andere dimmers monteer je dan weer net als een opbouwschakelaar.
ln dat geval schroef je de basisplaat van de dimmer gewoon met 4 schroeven op de wand vast en bevestig je daarop de rest van de onderdelen door die stuk voor stuk vast te klikken.

AANSLUITING

Deze dimmer kan je aansluiten i.p.v. een enkelpolige schakelaar, maar hij kan ook dienen om een wisselschakelaar te vervangen.
Sluit dan de fasedraad op zijn plaats op de dimmer aan en sluit ook de schakeldraad die van de andere schakelaar komt aan, net als de schakeldraad die de dimmer met de lamp verbindt.

MONTAGE

Bevestig deze dimmer opnieuw met schroeven of klemmen in de doos op de plaats waar eerder de wisselschakelaar gemonteerd zat.
Ook hier klik je dan eerst de druktoets op het mechanisme vast en bevestig je daarna de toets- en de afdekplaat in die volgorde.

SNOERDIMMER

Dit soort dimmers breng je aan op het snoer van de lamp, al dan niet ter vervanging van een schakelaar. Zo kan je ook de lichtsterkte van gloei- en halogeenlampen (40 tot 200 Watt afhankelijk van dimmer tot dimmer) in armaturen met een kabel (230 V) traploos regelen. Inschakelen, doven en dimmen doe je telkens door aan het kartelwiel op de dimmer te draaien.
Trek zeker de stekker van de lamp uit het stopcontact, vooraleer je een snoerdimmer aansluit. Schroef die dan open, strip de draden en schroef die op hun plaats in de dimmer vast, zoals het schema op de verpakking aangeeft. Daarna schroef je de snoerdimmer opnieuw dicht.

VOETDIMMER

Ook een voetdimmer monteer je op het snoer van een lamp.
Ga daarbij op precies dezelfde manier tewerk als bij de snoerdimmer.
Voordeel van dit soort dimmers is dat je niet langer door de knieën moet om de lichtsterkte van je staande lamp te regelen, want je kan de schuifknop met je voet bedienen.

STEKKER-DIMMER

Een stekker-dimmer dimt aangesloten gloei- (40 tot 150 Watt) en halogeenlampen (20 tot 100 Watt) tot elk gewenst niveau. Je hoeft die enkel in een stopcontact te steken en er de stekker van de lamp in te stoppen. Handig is vooral dat je deze dimmer overal in huis kan gebruiken en gemakkelijk kan verplaatsen.

Voordelen van dimmers

Doordat je dankzij dimmers een ruimte in huis steeds met de perlecte lichthoeveelheid en -kwaliteit kan vullen, zal je er ongetwijleld in slagen altijd de gepaste warme en aangename sfeer in je interieur te scheppen.

Andere systemen

Op de dimmers die in deze reportage aan bod kwamen, zijn er nog tal van varianten verkrijgbaar:
- Akoestische schakelaars reageren op lawaai.
Je kan instellen vanaf welke geluidssterkte je wil dat de schakelaar de lamp in kwestie inschakelt.
- Bij een infraroodschakelaar hoef je enkel je hand voor de schakelaar te bewegen om het licht aan of uit te schakelen.
Beweeg je bij sommige exemplaren de hand rustig voor de schakelaar, dan wordt de lichtsterkte ook traploos geregeld.
- Een bewegingsmelder (met bewegingssensor) schakelt het licht in zodra je de ruimte in kwestie betreedt.
- Draai je je lampen in een speciale fitting met dimfunctie, dan kan je die vanop afstand in- of uitschakelen en dimmen.
- Uiteraard kan je ook heel wat schakelaars en dimmers van op afstand bedienen.
- Een tijdschakelklok steek je in een stopcontact met op zijn beurt daarin de stekker van een lamp om die naar wens te kunnen sturen.
Ziezo ! Het werk is af !